Raif Çevirme ile Röportaj

“Etik kurallar ile çalışan dürüst bir gazeteci olarak anılmak benim için en önemli olgudur. “

Öncelikle kendinizden kısaca bahseder misiniz?  

Ordu Kumru ilçesi doğumluyum. Reklamcı ve matbaacıyım.1980 yılında ressam olarak reklamcılığa başladım. Onun öncesinde edebiyata merakım 1970’li yıllarda hikâye, tiyatro oyunları ve şiirler yazarak başladım. Ticari amaçlı resimler yaptım. Karikatür dergilerine karikatürler çizdim.

İlk iş yerimi 18 yaşında memleketimde açtım ve bugün İstanbul’da yaşıyorum. Yazmaya devam ediyorum. Gazeteci olarak da bifiil çalışıyorum. ”Türkiye Manşet” adında aylık çıkan hemşerilerimizin haberlerinden oluşan bir gazetem var.

 

Gazetecilik serüveniniz nasıl başladı, sizi bu mesleğe iten sebep neydi? 

Gazetecilik muhalif olmak demektir. Ben her konuda biraz olayın farklı yönlerini düşündüğümden; vatandaş yararına olmayan, topluma ters düşen her olay sebebiyle gazeteci oldum.1982 yılında Ankara Ulus’ta Anadolu Ajansında fahri muhabir olarak göreve başladım. Askerlik sonrası yerleştiğim Zonguldak ilinde profesyonel reklamcı olarak işyeri açtım. Bu arada yazdığım şiir ve çizdiğim karikatürler Zonguldak’ta günlük yayınlanan İnanış gazetesinde yayınlandı.

1988 yılında döndüğüm memleketimde bir ay sonra ilçenin ilk mahalli gazetesini çıkardım. Ve böylece devam ettik.1985 yılına kadar memleketimde belediye basın müdürlüğü yaptım ve haftalık olarak gazetemi çıkardım.

O yıllarda Hürriyet Haber Ajansı (bugün Doğan Haber Ajansı) ve İhlas Haber Ajansı adına bölgemde gazetecilik yaptım.

 

Haberlerinizde memleketiniz Ordu’yu sıkça içerik haline getiriyorsunuz. Memleket haberlerinizin gazeteciliğinizi besleyen yönleri neler? 

Bizlerin yetiştiği mekânlar memleketim. Bizler onların kültürü ve görgüsüyle büyüdük. Tabi ki memleketimizin tanıtılması haberlerimizin önceliği olacaktır. Memleketimin insanlarını çok iyi bilmemden dolayı o kültür bizim işimizi yapmamızda etkili olmuştur.

 

Türkiye’de gazeteciliğin en zor yönleri sizce nelerdir? Eskiye kıyasla günümüzde meslek ne kadar değişti? 

Türkiye’de gazeteci olmak çok zor. Sosyal ve ekonomik yanlarını bir kenara koyarsak sürekli bir baskı altındasınız. Bir de gazetecilerin çalışma şartları ve malzemeleri modernleşti ama ücretler konusunda iyimser değilim. Eskiden zor şartlarda ulaştırılan haberlerin, şu anda Whatsapp veya çeşitli sosyal medya araçları üzerinden çok hızlı bir şekilde ulaştırılması çok iyi. Biz eskiden çektiğimiz fotoğrafları kesip otobüslerle İstanbul’a ulaştırıyorduk. Fotoğraflar o zaman dijital değildi. 36 pozlu filmler kullanıyorduk.

 

Bu mesleği yapan biri nasıl özelliklere sahip olmalı? Bir gazetecinin olmazsa olmaz dediğiniz yönleri ve özellikleri nelerdir? 

Öncelikle gazetecinin iyi bir gözlemci olması gerekmektedir. Toplumda diğer insanlar için önemli olmayan normal bir olay veya davranış bir gazeteci gözüyle baktığında ondan bir haber çıkarabilme olayıdır. Bir otobüse binmek işi mesleği yapmayan biri için normal bir olaydır. Ama bir gazeteci bakışıyla veya sanatçı bakışıyla o olayın farklı yanını görürseniz oradan bir haber veya karikatür çıkarabilirsiniz. Aracın saatinde gelmemesi, otobüse binerken basamakların yüksek olması ve çok aceleci bir şekilde oradan ayrılması bir haber olarak değerlendirilebilir.

 

Haberleri yayınladıktan sonra okurlarınızdan aldığınız geri dönüşler bir sonraki içeriğinizi etkiliyor mu? Okurlarınızın mesleğinize etkisi nedir? 

Tabi ki toplumun işinize verdiği değer ve önem; daha da güzel ve topluma yararlı haberler işler üretmemize katkı sağlıyor.

Vatandaşların yararına yaptığınız bir haber, o haberden fayda sağlayan ve sorunları çözülmüş bir toplum sizi her zaman destekler. Siz de bu aşkla işinizi daha iyi yapar ve daha ileriye götürürsünüz.

 

Günümüz dünyasında gazeteciliğin geleceği hakkında ne düşünüyorsunuz? Sosyal medya platformları ve güncel teknolojik gelişmeler mesleği iyi veya kötü hangi yönlerden etkiliyor? 

Mutlaka sosyal medya platformlarının çıkması haberciliği, esasında yazılı basını etkilemiştir. Ama sosyal medyada üretilen haberin doğruluğu önemlidir. Bu mecralarda her türlü yalan yanlış haber ile toplum yanıltılabilir.

Gazetecilik sürekli var olacak ama tabi ki düzgün ve doğru haber olarak yapılırsa topluma faydasına olacaktır.

Teknolojik gelişmeler mesleğe fayda sağladığı gibi gelişmiş bir teknolojiyi iyi kullanamazsanız her zaman zarar da verebilir.  Gelişmeler her meslekte olduğu gibi gazetecilik mesleğini de etkileyecektir.

 

Gazetecilik yoğun bir meslek, günlük hayatınızda bu yoğunluktan arınmak için uyguladığınız bir rutininiz veya hobiniz var mı? 

Bizim işimiz 24 saat devam eder. Gazeteci “Benim mesaim bitti, bu haberi yapamam.” diyemez. Görev alanınız olsa da olmasa da gördüğünüz haberlik bir olayı etik kurallar içinde topluma duyurmak sizin gazetecinin görevidir.

Fakat elbette bunların yanında ben kendime özel anlar yaratmayı severim. Yürüyüş yaparım. Kitap okurum. Özel ve iyi yapılmış filmleri izlemeyi severim. Yürüyüş alanlarında çevrenin sanatsal fotoğraflarını çekerek kendimi dinlendiririm.

 

Gazetecilikte bırakmak istediğiniz imza veya miras nedir? Mesleği bıraktığınızda, okurlarınızın sizi nasıl hatırlamasını istersiniz? 

Etik kurallar ile çalışan dürüst bir gazeteci olarak anılmak benim için en önemli olgudur.

 

Gazeteci olmak isteyen, bu mesleği hayal eden gençlere tavsiyeleriniz nelerdir? 

Birincisi çok kitap okumak. Her kitap, okuyan için bir bilgi hazinesi olmalı ve kişinin kelime dağarcığına bir şeyler katmalı. Yoksa sadece düz okumak yeterli olmaz. Böylece okuduğunuz kitaplardan, beğendiğiniz bölüm ve paragrafları not almak o bölümü haberinizde ve konuşmanızda kullanmanızı sağlar.

İkincisi iyi bir gözlemci olmaları lazım. Toplumdaki olaylara, yaşanmışlıklara bir gazeteci gözüyle bakarak buradan bir haber çıkarmak fikri hep olmalı.

Etik kurallarda haber üretmeli. Yalan ve gerçek dışı haberlere itibar etmemeli. Araştırmacı bir kişiliğe sahip olmalı. Birisiyle röportaj yapmadan önce o kişi hakkında bilgileri edinmeli ki daha iyi sorular sorabilmeli.

Şunu da unutmamalı: Gazetecinin mesaisi yoktur. 24 saat her an her yerde, önünüze toplumu haberdar etmek gereken olaylar çıkabileceğini unutmamalı.

 

Zaman ayırıp sorularımı cevapladığınız için teşekkür ederim.

Rica ederim. Sizlere ve tüm bu mesleğe gönül veren arkadaşlara kolaylıklar diliyor ve teşekkür ediyorum.

 

Yasemin Atım